SASS

Verkefnið „Íslenskuskólinn: Hagnýt orðaforðakennsla í ÍSAT“ við Grunnskólann á Hellu hlaut Menntaverðlaun Suðurlands 2025, sem afhent voru við hátíðlega athöfn í gær. Forseti Íslands, Halla Tómasdóttir, var heiðursgestur samkomunnar og afhenti verðlaunin.

Þetta er í átjánda sinn sem Menntaverðlaun Suðurlands eru veitt en þau eru hugsuð sem hvatning til allra þeirra sem starfa við eða tengjast skóla- og menntunarstarfi í landshlutanum. Að þessu sinni voru 11 verkefni tilnefnd til verðlaunanna og þóttu þær endurspegla gróskumikið og framsækið menntastarf á Suðurlandi.

Mæta duldum vanda fjöltyngdra nemenda

Verðlaunaverkefnið í ár, Íslenskuskólinn, tekur á brýnu verkefni í íslensku skólakerfi. Sífellt fleiri nemendur hafa annað móðurmál en íslensku en margir þeirra eru fæddir hér á landi og tala annað tungumál heima fyrir. Þessir nemendur falla oft utan hefðbundinna stuðningsúrræða þar sem þeir tala fína „hversdagsíslensku“ en skortir oft þann fræðilega og hagnýta orðaforða sem er lykillinn að námsárangri í bóknámsgreinum.

Með Íslenskuskólanum er lögð áhersla á svokallaðan Þrep 2 orðaforða; orð sem eru sjaldgæf í daglegu tali en algeng í námsbókum (t.d. orð eins og „greina“, „álykta“ og „forsenda“). Skortur á þessum orðaforða getur leitt til minni þátttöku, lakari sjálfsmyndar og brottfalls, en verkefnið miðar að því að brúa þetta bil með markvissri kennslu innan skóladagsins.

Reynsla og þekking í forgrunni

Verkefnastjóri og hugmyndasmiður Íslenskuskólans er Ragnheiður Gísladóttir. Hún tók við verðlaununum fyrir hönd Grunnskólans á Hellu. Ragnheiður býr að víðtækri reynslu og þekkingu á málaflokknum en hún hefur starfað sem grunnskólakennari í 18 ár, þar af yfir áratug við kennslu íslensku sem annað tungumáls (ÍSAT).

Ragnheiður er með BA-próf í táknmálsfræði og íslensku frá Háskóla Íslands. Hún starfaði lengi í Sunnulækjarskóla á Selfossi þar sem hún leiddi móttöku flóttabarna og innleiddi m.a. stöðumat fyrir nýja nemendur. Hún hefur setið í stjórn Rannsóknarstofu fjölmenningar og fjöltyngisfræða HÍ og situr nú í fjölmenningarráði Rangárþings ytra. Haustið 2025 tók hún við stöðu verkefnastjóra við Grunnskólann á Hellu þar sem hún leiðir nú þróun Íslenskuskólans.

Fyrirmynd fyrir aðra skóla

Verkefnið þykir gott dæmi um nýsköpun sem mætir raunverulegum þörfum samfélagsins. Markmiðið er að móta kennsluaðferð sem getur nýst grunnskólum um allt land, óháð stærð.

Við óskum Grunnskólanum á Hellu og Ragnheiði Gísladóttur innilega til hamingju með verðskuldaða viðurkenningu.

 

Hér er listi yfir tilnefningar til Menntaverðlauna Suðurlands 2025, þar sem hverju verkefni er lýst í einni setningu:

• Fjallaskóli Íslands: Tilnefndur fyrir uppbyggingu sérhæfðs náms í fjalla- og jöklaleiðsögn sem eykur fagmennsku og öryggi í íslenskri ferðaþjónustu.
• Grunnskóli Hornafjarðar (Legó-hópurinn): Tilnefndur fyrir framúrskarandi árangur í First Lego League keppninni þar sem nemendur efla færni sína í vísindum, tækni og liðsheild.
• Hjallastefnu-leikskólinn Árbær: Starfsfólkshópurinn er tilnefndur fyrir metnaðarfullt og faglegt starf í þágu leikskólabarna.
• Íslenskuskólinn við Grunnskólann á Hellu: Tilnefndur fyrir nýstárlegt kennslulíkan í íslensku sem öðru máli sem mætir þörfum fjöltyngdra nemenda með markvissri orðaforðakennslu.
• Haustþing Kennarafélags Suðurlands: Fær tilnefningu fyrir metnaðarfullt og faglegt haustþing sem er mikilvægur vettvangur starfsþróunar og samráðs fyrir kennara á svæðinu.
• Leikskólar Árborgar (Farsæl börn í leikskóla): Tilnefndir fyrir samstarfsverkefni sem miðar að því að efla félags- og tilfinningafærni ungra barna og styrkja samstarf heimila og skóla.
• Myndlistarkennarar FSu (Ágústa Ragnarsdóttir og Anna Kristín Valdimarsdóttir): Tilnefndar fyrir einstaka alúð og metnað í kennslu sem eflir sköpunargleði nemenda og auðgar skólasamfélagið. Þær hafa náð einstökum árangri með nemendum sérnámsbrautar sem margir hafa blómstrað í listsköpun undir þeirra stjórn.
• Smári Stefánsson og Hallbera Gunnarsdóttir (ML): Tilnefnd fyrir brautryðjandastarf í útivistarkennslu við Menntaskólann að Laugarvatni þar sem náttúra Suðurlands er nýtt sem lifandi kennslustofa.
• Sunnulækjarskóli (Áhættumat og viðbrögð við ofbeldi): Tilnefndur fyrir verkefni sem eflir öryggismenningu skólans með skýrum verkferlum, áhættumati og samstilltu átaki starfsfólks gegn ofbeldi.
• Verkefnið Jákvæður nóvember (FSu): Tilnefnt fyrir heildstætt og skapandi forvarnarstarf gegn ofbeldi og einelti þar sem nemendur taka virkan þátt í að móta jákvæðan skólabrag.
• Áróra Gústafsdóttir (Hofgarður): Tilnefnd fyrir metnaðarfulla stjórnun og framúrskarandi árangur nemenda í fámennum skóla í landskeppnum í lestri og stærðfræði.